Đứa trẻ bị đánh trong cơn giận không học được mình đã làm sai. Nó học được rằng mình đáng bị như thế

Đứa trẻ bị đánh trong cơn giận không học được mình đã làm sai. Nó học được rằng mình đáng bị như thế
Bóc case · Đứa Con Vàng Ngọc Nhà Tôi

Có một niềm tin nằm sâu đến mức bạn không nhớ mình học nó từ khi nào. Niềm tin rằng khi ai đó đối xử tệ với bạn, chắc là bạn đáng bị thế.
Tuần này, một bác sĩ tâm lý Hàn Quốc chỉ thẳng vào nơi niềm tin đó ra đời. Và nó ra đời sớm hơn bạn tưởng rất nhiều.
Câu chuyện trên sóng
Trong chương trình “Đứa Con Vàng Ngọc Nhà Tôi” (「요즘 육아: 금쪽같은 내새끼」) của đài Channel A, một cặp vợ chồng đưa lên sóng cậu con trai đang học lớp 3. Vấn đề bề mặt: cậu bé nghiện game nặng, và đã âm thầm nạp 144 vạn won, khoảng 27 triệu đồng, vào game qua thẻ của bố mẹ.
Nhưng điều khiến trường quay sững lại không phải con số. Là cách cậu mất kiểm soát. Một đoạn quay ở trường: cả lớp chuẩn bị kiểm tra, mọi thứ đang bình thường, rồi cậu bé bùng nổ. “Con không làm đâu.” Không ai trêu. Không ai chạm vào cậu. Không có lý do nào hết. Oh Eun Young nhận xét: cơn bùng nổ này hoàn toàn không có tính hợp lý, không có khởi nguồn, và sau đó cũng không có sự ăn năn.

Điều đáng chú ý là cô giáo. Cô xử lý cực kỳ điềm tĩnh, chỉ chạm vào hành vi của cậu bé, tuyệt đối không công kích cậu như một con người. Oh Eun Young phải thốt lên ngưỡng mộ: cô giáo dạy đứa trẻ mà không làm nó thấy “mình là đứa hỏng”.
Rồi phần chìm lộ ra. Vụ 144 vạn won, người bố kể, đã khiến anh không kìm được. Cảm xúc dồn nén bao lâu trào lên, anh ném một vật vào người con, để lại trên người cậu bé một vết thương khá lớn. Gia đình có lịch hẹn tư vấn ở trung tâm bảo vệ trẻ em, nhưng chưa đi. Người bố nói anh rất hối hận.
Bạn không cần là đứa trẻ đó để mang vết thương đó
Đọc đến đây, có thể bạn nghĩ: nhà mình đâu có đánh đập, chuyện này xa lạ.
Nhưng hãy nghe lại điều Oh Eun Young nói về cái vết thương thật. Nó không nằm ở vết bầm trên da. Nó nằm ở câu mà đứa trẻ tự nói với mình sau đó. Và câu đó, rất nhiều phụ nữ trưởng thành vẫn đang lặp lại mỗi ngày mà không biết: “Chắc tại mình chưa đủ tốt.” “Anh ta gắt là tại mình làm sai gì đó.” “Mình mà cư xử khéo hơn thì đã không bị như vậy.” Bạn không nhớ mình học cách tự trách đó từ khi nào. Nhưng nó được dạy từ rất sớm, trong những căn nhà trông chẳng có gì bất thường.
Oh Eun Young bóc đến đâu, và còn một tầng nữa
Oh Eun Young chỉ ra hai điều, và cả hai đều là gốc của những mô thức yêu sai sau này.
Thứ nhất, về khả năng tự kiểm soát. Bà nói thẳng: tính kiên nhẫn, khả năng kìm nén, đó không phải thứ trời sinh. Nó là năng lực được nuôi dưỡng qua thời gian dài, từ rất nhỏ, trong sinh hoạt hằng ngày. “Cháu không học được. Là không ai dạy.” Người mẹ phản ứng: “Tôi đâu phải không làm gì.” Oh Eun Young gật đầu, nhưng chỉ ra điều then chốt: đứa trẻ biết hết về mặt lý thuyết, nó biết cái gì đúng cái gì sai, nhưng biết mà không điều chỉnh được. Những nguyên tắc cơ bản chưa hề được cài vào bên trong nó, vì cài bằng lời nói thì không đủ, phải cài bằng cách cả nhà sống ra điều đó mỗi ngày.

Thứ hai, và đây là phần gây bão, về đòn roi. Oh Eun Young nói: khi cha mẹ đánh con, trong bàn tay đó luôn có sẵn cơn giận. “Nói là phạt cho con nên người, nhưng thật ra không phải.” Và khi đòn roi mang theo cơn giận, đứa trẻ học được hai bài học cùng lúc.
Bài học thứ nhất: khi tức giận, đánh người khác, bùng nổ ra ngoài, là một cách được phép. Đứa trẻ lớn lên tin rằng giận dữ và bạo lực là một phần bình thường của yêu thương.
Bài học thứ hai, độc hơn nhiều. Oh Eun Young diễn lại suy nghĩ của đứa trẻ: “Mình sai thật. Mình tiêu mất 144 vạn won. Mình đáng bị đánh.” Nhưng đằng sau câu đó, đứa trẻ phủ nhận chính sự tồn tại của mình: “Mình là loại người như thế. Loại người bị đối xử thế nào cũng được.” Nó không còn nghĩ “mình là đứa con cả được yêu thương trong nhà này”.
Đây chính là chỗ Quân Sư Nữ muốn bạn dừng lại. Một đứa trẻ bị phạt trong cơn giận không học được “mình đã làm một việc sai”. Nó học được “mình là một thứ sai”. Và hai mươi năm sau, cái “mình là một thứ sai” đó trở thành người phụ nữ không rời nổi một người đối xử tệ với mình, vì sâu trong lòng cô tin rằng mình vốn đáng bị như vậy. Cô không yếu đuối. Cô chỉ đang sống theo một câu đã được viết vào người cô từ khi cô còn quá nhỏ để cãi lại.
Và căn nhà không màu
Còn một tầng nữa Oh Eun Young chạm tới, cũng quan trọng không kém. Gia đình này không phải gia đình ác. Không ai ghét bỏ con. Bốn người trong một căn nhà chật, liên tục nói, liên tục đi lại, nhưng thiếu hơi ấm, thiếu tương tác thật. Bà gọi người mẹ là “vô sắc”, gương mặt gần như không biểu cảm, không gay gắt nhưng lạnh và xa cách.
Oh Eun Young nói: gia đình mà không kết nối được về mặt cảm xúc thì không còn chức năng của một gia đình. Điều quan trọng nhất là phải phản hồi lại cảm xúc của nhau. Hiện tại đứa trẻ vẫn còn muốn tương tác, vẫn còn cần phản ứng từ bố mẹ. Nhưng bà cảnh báo: điều đó không kéo dài mãi. Thất vọng mãi, thất vọng mãi, đến một ngày trong lòng nó buông, và nó rời ra, dứt hẳn.
Bạn có nghe thấy chính mình trong câu đó không. Người phụ nữ cứ với tay về phía một người không phản hồi, cho thêm, cố thêm, chờ thêm, cho đến một ngày cô tắt lịm và lạnh đi. Cái lạnh đó không phải bản tính cô. Nó là điểm cuối của một chuỗi rất dài những lần với tay mà không ai nắm lại.
Đó không phải dạy dỗ. Đó là đánh. Đừng dùng chữ “phạt”. Cho đứa trẻ nếm trải nỗi sợ bằng sức mạnh thể chất không giúp được gì cả.
Để một chuyên gia nuôi dạy trẻ hàng đầu Hàn Quốc nói thẳng câu đó trên sóng, nghĩa là bà nhìn thấy điều mà người bố thương con thật lòng vẫn chưa thấy: cơn giận của anh không sửa được đứa con. Nó chỉ dạy đứa con một câu mà cả đời nó sẽ phải gỡ.
Phần khó nghe
Quân Sư Nữ muốn nói với bạn.
Nếu hôm nay bạn dễ dàng tin rằng mình đáng bị đối xử tệ, rằng tình yêu nào cũng phải đánh đổi bằng chịu đựng, thì khả năng cao bạn không tự nghĩ ra điều đó. Bạn được dạy. Có thể bằng đòn roi, có thể bằng một căn nhà không ai phản hồi cảm xúc của bạn.
Biết được điều đó không phải để bạn quay sang trách cha mẹ thêm một vòng. Mà để bạn thôi trách chính mình. Cái niềm tin “mình không xứng đáng” không phải sự thật về con người bạn. Nó chỉ là một bài học cũ. Và bài học cũ thì học lại được.
Trước khi bạn đóng bài này
Đứa trẻ trong chương trình vẫn đang với tay về phía bố mẹ. Oh Eun Young nói cánh cửa đó còn mở, nhưng không mãi mãi.
Cánh cửa của bạn cũng vậy. Câu hỏi không phải “ngày xưa ai đã viết câu đó vào người mình”. Mà là: cái câu “mình đáng bị như thế” mà bạn vẫn mang theo, hôm nay bạn còn tin nó tới mức nào, và bạn có sẵn sàng đọc lại nó cho rõ chưa?
Đọc tiếp trong hệ Quân Sư Nữ: thừa nhận con có tổn thương · khoảng trống tuổi thơ không tự lành · Hệ Tư Tưởng Quân Sư Nữ
Chủ đề: Nuôi con và tổn thương liên thế hệ
Đọc thêm cùng chủ đề:
Quát con xong, tối nằm nghĩ lại
Mẹo dạy con chỉ đổi được câu nói lúc đó. Bài tự soi cho bạn thấy cái nếp bên trong khiến mình nổi nóng.
- Chừng 15 phút, miễn phí
- Không có câu đúng hay sai
Bài viết này không thay thế tư vấn hoặc trị liệu cá nhân. Nếu bạn đang trong tình huống nguy hiểm, bị đe dọa, bị bạo lực, hoặc có ý nghĩ tự làm hại mình, hãy tìm hỗ trợ trực tiếp từ người thân đáng tin, chuyên gia, cơ quan chức năng, hoặc gọi số khẩn cấp tại nơi bạn sống. Tại Việt Nam, trường hợp nguy hiểm có thể gọi 113. Gặp bạo lực gia đình, có thể gọi Tổng đài quốc gia phòng, chống bạo lực gia đình (24/7) 117. Với trẻ em, có thể gọi Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111. Nếu bạn ở quốc gia khác, hãy dùng số khẩn cấp địa phương.
Bạn yêu sai vì mô thức tuổi thơ dẫn đường.
Khi bạn tỉnh, bạn không còn lặp lại nữa.”
Đây là một phần của câu chuyện truyền tổn thương qua thế hệ. Đọc bài tổng quan của cụm: Truyền tổn thương qua thế hệ.
Bài cùng chủ đề
Nhận bài mới từ Quân Sư Nữ
Nhập email để nhận bài mới từ Quân Sư Nữ. Sau khi gửi, hãy kiểm tra hộp thư để xác nhận email.






