Nuôi con và tổn thương liên thế hệ

Có nên yêu một người là bố đơn thân?

bodonthan-feat

Có nên yêu một người là bố đơn thân?

Không có một câu trả lời chung cho việc có nên yêu một người là bố đơn thân. Đó không phải câu hỏi về một loại đàn ông, mà về một con người cụ thể đã đi qua một đổ vỡ cụ thể. Cái quyết định không phải chuyện anh có con, mà là anh đã đóng lại chương cũ tới đâu, khả năng gắn bó của anh thật tới đâu, và bạn bước vào từ chỗ đầy hay từ nỗi sợ.

Hai niềm tin sai thường gặp

Người ta thường rơi vào một trong hai cực, và cả hai đều làm mờ mắt. Cực thứ nhất tin rằng yêu một người bố đơn thân nghĩa là nhận về một gánh nặng, luôn đứng sau đứa con. Niềm tin này biến đứa trẻ thành vật cản, biến tình yêu thành một phép trừ.

Cực thứ hai ngược lại, và nguy hiểm không kém. Đó là tin rằng vì anh đã từng làm cha nên chắc chắn anh biết yêu thương, biết trách nhiệm. Người tin điều này thường bỏ qua một sự thật quan trọng về cách đàn ông gắn bó.

Đã từng làm cha không đồng nghĩa với biết gắn bó

Ở đàn ông, khả năng yêu một người phụ nữ và khả năng gắn bó bền không tự nhiên hợp nhất. Một người có thể tận tụy với con mà vẫn vận hành hệ ham muốn và hệ gắn bó như hai mạch tách rời, nếu thời thơ ấu của anh không có một khuôn mẫu người cha biết yêu vợ qua cả hai kênh. Nói cách khác, việc anh thương con không tự động chứng minh anh biết ở lại trong một mối quan hệ trưởng thành với bạn.

Đây cũng là lý do quá khứ gia đình của chính anh đáng được nhìn. Não một đứa trẻ không học về tình yêu qua lời dạy, mà qua hàng nghìn khoảnh khắc quan sát trong nhà. Nhà xã hội học Paul Amato, qua dữ liệu dài hạn, cho thấy mỗi lần cha mẹ tan vỡ trong thời thơ ấu làm tăng khoảng mười sáu phần trăm khả năng người con về sau cũng tan vỡ quan hệ của mình. Con số đó không phải một bản án, mà là một lời nhắc rằng cái khuôn trong nhà anh sẽ theo anh tới cuộc tình này, trừ khi anh đã thật sự làm việc với nó.

Gốc nằm ở cuộc hôn nhân cũ, không nằm ở đứa con

Đứa con không phải vấn đề. Đứa con là một phần cấu trúc đời anh, giống như cha mẹ anh, công việc anh, quá khứ anh. Bước vào đời một người đàn ông là bước vào toàn bộ cấu trúc đó, chứ không phải chọn lấy phần dễ chịu và bỏ lại phần khó.

Cái thật sự quyết định là cuộc hôn nhân cũ đã để lại gì trong anh. Anh nhìn lại nó như một bài học đã hiểu, hay như một vết thương còn rỉ. Một điều đáng biết trước khi bước vào: việc trở thành một gia đình thật sự cần nhiều thời gian hơn người ta tưởng. Nhà nghiên cứu gia đình kế Patricia Papernow thấy rằng trung bình một gia đình kế cần khoảng bảy năm để hòa nhập đủ để có sự gần gũi thật, nhanh thì bốn năm, chậm thì chín năm hoặc hơn. Yêu một người bố đơn thân vì vậy không phải một quyết định cho riêng hai người, mà là bước vào một quá trình dài cần sự bền.

Hai mô thức của một người đàn ông sau đổ vỡ

Mô thức thứ nhất là người đã làm việc với đổ vỡ của mình. Anh hiểu phần của anh trong cuộc tan vỡ cũ, không đổ hết cho người kia, không lý tưởng hóa bạn như một sự cứu rỗi cũng không phòng thủ như thể bạn là mối nguy. Với người này, đứa con không làm tình yêu nhỏ lại, mà cho bạn thấy anh có khả năng gắn bó bền tới đâu.

Mô thức thứ hai là người mang nguyên vết thương sang quan hệ mới. Anh vẫn còn giận, còn sợ, còn chưa hiểu chuyện gì đã xảy ra. Anh cần bạn để thấy mình ổn hơn, chứ không phải vì anh đã đầy. Đáng để biết rằng theo Pew Research, người cha đơn thân có tỷ lệ nhanh chóng sống chung với một bạn đời mới cao hơn hẳn người mẹ đơn thân. Điều đó không xấu, nhưng nó khiến một câu hỏi trở nên quan trọng: anh ở đây vì đã sẵn sàng, hay vì đang cần ai đó lấp vào khoảng trống mà chương cũ để lại.

Phần của bạn

Một nửa câu chuyện nằm ở anh. Nửa còn lại nằm ở chỗ bạn bước vào từ đâu. Nếu bạn đến từ nỗi sợ mình không còn lựa chọn nào tốt hơn, bạn sẽ dễ bỏ qua những tín hiệu cần nhìn, và âm thầm nhận về phần thiệt rồi gọi đó là hy sinh. Nếu bạn đến từ chỗ đầy, bạn có đủ bình tĩnh để quan sát anh qua thời gian thay vì qua vài tháng ngọt ngào.

Cách quan sát đáng tin không phải đo bằng cường độ cảm xúc, mà bằng sự nhất quán. Anh có làm đúng những lời hứa nhỏ không. Anh nói về người cũ và về con bằng sự bình thản của người đã đi qua, hay bằng cơn giận của người còn mắc kẹt. Những điều này chỉ lộ ra qua nhiều mùa, không qua một giai đoạn đẹp trời.

Hai mô thức của một người đàn ông sau đổ vỡ.
Hai mô thức của một người đàn ông sau đổ vỡ.

Điểm tỉnh

Câu hỏi đúng không phải là có nên yêu một người bố đơn thân hay không. Câu hỏi đúng là ba câu khác. Anh ta đã đóng lại chương cũ tới đâu. Khả năng gắn bó của anh có thật và nhất quán qua thời gian không. Và mình đang bước vào từ chỗ đầy, hay từ nỗi sợ. Khi trả lời được ba câu đó một cách thành thật, chuyện anh có con hay không trở thành thứ yếu. Vì lúc đó bạn không còn chọn một nhãn dán, mà đang chọn một con người, với toàn bộ cấu trúc của anh, bằng đôi mắt mở.

Đọc thêm về cách một người chọn người và bước vào quan hệ từ chỗ đầy, về những gì một cuộc ly hôn để lại, và trang chủ đề Nuôi con và tổn thương liên thế hệ.

Nguồn tham khảo

  • Patricia L. Papernow, Becoming a Stepfamily và Surviving and Thriving in Stepfamily Relationships: gia đình kế trung bình cần khoảng bảy năm để hòa nhập.
  • Paul R. Amato, nghiên cứu dài hạn về sự truyền đời của tan vỡ hôn nhân (Journal of Marriage and Family); số liệu khoảng mười sáu phần trăm mỗi lần cha mẹ chia tay theo tổng hợp của Institute for Family Studies.
  • Pew Research Center, “The Rise of Single Fathers” (2013): xu hướng và tỷ lệ sống chung của người cha đơn thân.
  • Lưu ý: dữ liệu riêng về tỷ lệ tan vỡ của gia đình kế còn rời rạc và khó đo. Các con số trên chỉ nên đọc như lời nhắc rằng đây là một cấu trúc nhiều ràng buộc, không phải một dự báo cho trường hợp cụ thể của bạn.

Quát con xong, tối nằm nghĩ lại

Mẹo dạy con chỉ đổi được câu nói lúc đó. Bài tự soi cho bạn thấy cái nếp bên trong khiến mình nổi nóng.

  • Chừng 15 phút, miễn phí
  • Không có câu đúng hay sai

Làm bài tự soi

Một lời nhắc nhẹ
Bài viết mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn tâm lý hoặc pháp lý cá nhân. Nếu bạn đang ở trong một hoàn cảnh gia đình căng thẳng và cảm thấy không an toàn, có thể liên hệ Tổng đài quốc gia phòng, chống bạo lực gia đình (24/7) 117, Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, hoặc một chuyên gia tâm lý đáng tin cậy.

Nhận bài mới từ Quân Sư Nữ

Nhập email để nhận bài mới từ Quân Sư Nữ. Sau khi gửi, hãy kiểm tra hộp thư để xác nhận email.

Bạn nghĩ gì về bài này?

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Chọn cookie