Vì sao nhẹ nhõm rồi mới sụp: trình tự cảm xúc hậu ly hôn
Những tuần đầu sau khi ký vào tờ giấy, bạn thấy nhẹ. Nhẹ thật. Buổi sáng thức dậy không còn tiếng thở dài quen thuộc bên cạnh, không còn cái không khí nặng nề phải dò xét từng nét mặt. Bạn nghĩ, hoá ra mình mạnh mẽ hơn mình tưởng. Bạn dọn nhà, đổi lại ga giường, cắt tóc, đi cà phê với bạn cũ. Ai hỏi bạn cũng cười, bảo mình ổn, thậm chí ổn hơn lúc còn trong hôn nhân.
Rồi một buổi chiều rất bình thường, không có lý do gì đặc biệt, bạn đang đứng trong siêu thị hay đang lái xe về nhà, tự nhiên có một cái gì đó vỡ ra trong ngực. Bạn rơi. Rơi tự do. Nước mắt đến mà không xin phép, và cùng với nó là một nỗi hoảng loạn thầm lặng: “Mình bị làm sao vậy? Mình tưởng mình đã qua rồi cơ mà. Sao bây giờ mới sụp? Hay là mình đã sai khi ly hôn?”
Nhẹ nhõm là thật, và cú sụp cũng là thật
Quân Sư Nữ muốn nói với bạn điều này trước tiên, để bạn thở ra được: bạn không thụt lùi. Cú sụp này không nói gì về chuyện quyết định của bạn đúng hay sai. Nó là nhịp thường gặp của một lần mất mát. Nó là đúng trình tự của một cuộc chia ly. Nó là tang lễ của một cuộc hôn nhân, và tang lễ nào cũng có nhịp riêng của nó.
Người ta hay nghĩ nỗi buồn phải đến ngay khi mất mát xảy ra, rồi vơi dần theo thời gian, như một đường đi xuống đều đặn. Nhưng lòng người không hoạt động gọn gàng như vậy. Đặc biệt với ly hôn, cái nhẹ nhõm ban đầu là có thật, và chính nó lại là thứ khiến cú sụp phía sau đến muộn và đến mạnh hơn.

Vì sao nhẹ nhõm luôn đến trước
Hãy hình dung bạn vừa đặt xuống một cái ba lô rất nặng mà bạn đã đeo suốt nhiều năm. Trong hôn nhân mệt mỏi, cơ thể bạn sống trong tình trạng căng thẳng kéo dài. Lúc nào cũng dè chừng, lúc nào cũng gồng. Khi cuộc hôn nhân kết thúc, cái căng thẳng thường trực đó đột ngột được gỡ bỏ. Cơ thể bạn thở phào. Đó là lý do vì sao cảm giác đầu tiên thường là nhẹ nhõm, chứ không phải đau buồn.
Nhưng đặt ba lô xuống không có nghĩa là chặng đường đã hết. Cái nhẹ nhõm đó chỉ nói lên một điều: bạn vừa thoát khỏi một áp lực. Nó chưa chạm tới nỗi mất mát nằm bên dưới. Và nỗi mất mát đó vẫn ở đấy, kiên nhẫn chờ đến lượt mình.
Cái đến sau này có thể gọi là nỗi đau đến muộn. Khi một mất mát quá lớn, hoặc khi bạn bận rộn lo cho con, lo giấy tờ, lo chỗ ở, lo tài chính, tâm trí bạn tạm gác nỗi buồn lại để bạn sống sót qua giai đoạn khẩn cấp trước đã. Đến khi mọi thứ tạm ổn, khi bạn cuối cùng cũng có một khoảng lặng, đó chính là lúc nỗi buồn được cất tiếng. Nó không đến muộn vì bạn yếu. Nó đến muộn vì bạn đã mạnh mẽ đúng lúc cần mạnh mẽ.
Nỗi đau của ly hôn thường không được xã hội cho phép gọi tên. Không có đám tang, không có ai gửi lời chia buồn, nhưng một điều gì đó thật sự đã chết, và trái tim bạn biết điều đó ngay cả khi mọi người bảo bạn nên vui.
5 giai đoạn, nhưng chúng không đi theo hàng lối
Bạn có thể đã nghe về 5 giai đoạn của nỗi đau mất mát, khung mà bác sĩ Elisabeth Kübler-Ross mô tả. Với ly hôn, người ta mượn lại khung này, nhưng Quân Sư Nữ muốn bạn hiểu nó cho đúng, vì hiểu sai sẽ làm bạn tự trách mình.
Giai đoạn 1 là sốc và chối bỏ. “Không thể nào. Chuyện này không xảy ra với mình.” Đây thường là lúc bạn thấy tê tê, làm mọi việc như một cái máy.
Giai đoạn 2 là giận dữ. Giận anh, giận mình, giận cả những người đứng ngoài phán xét. Cơn giận này không xấu, nó là dấu hiệu bạn bắt đầu cảm nhận trở lại.
Giai đoạn 3 là mặc cả. “Giá như hồi đó mình kiên nhẫn hơn. Giá như mình nói khác đi. Hay là mình đã bỏ cuộc quá sớm?” Đây là lúc bạn tua lại quá khứ và thương lượng với những điều đã không thể thay đổi.
Giai đoạn 4 là chùng xuống. Đây thường chính là cú sụp mà bạn đang trải qua. Nỗi buồn sâu, cảm giác trống rỗng, có khi là những dấu hiệu giống trầm cảm. Đây là giai đoạn nặng nhất, và cũng là giai đoạn người ta hay tưởng nhầm là mình đang đi lùi.
Giai đoạn 5 là chấp nhận. Không phải là hết buồn, mà là bạn thôi chống lại sự thật. Bạn bắt đầu sống với cuộc đời mới, mang theo cả bài học lẫn vết sẹo, mà không còn bị nó nhấn chìm nữa.
Điều quan trọng nhất bạn cần nhớ: 5 giai đoạn này không xếp thành một hàng ngay ngắn để bạn đi từ 1 đến 5 rồi xong. Bạn có thể nhảy cóc, có thể quay lại giai đoạn cũ, có thể sáng nay chấp nhận mà chiều nay lại giận. Bạn không làm sai bài tập. Nỗi đau vốn đi theo vòng xoáy, không đi theo đường thẳng.

Vì sao nỗi đau này khó gọi tên đến vậy
Có một lý do khiến ly hôn đau theo một kiểu rất riêng, cô độc hơn cả những mất mát khác. Khi một người thân qua đời, cả xã hội biết cách đối xử với bạn. Có tang lễ, có người đến chia buồn, có một khoảng thời gian được phép buồn. Nhưng khi một cuộc hôn nhân chết đi, không có nghi lễ nào cả. Ngược lại, người ta còn mong bạn vui, bảo bạn “thoát rồi mừng đi”, “giải phóng rồi còn gì”.
Thế là bạn ôm một nỗi đau mà không ai cho phép bạn được đau. Bạn mất một người bạn đời, mất những giấc mơ chung, mất luôn cái phiên bản tương lai mà bạn từng vẽ ra. Bạn mất cả một mạng lưới: nhà nội, bạn bè chung, những thói quen của gia đình. Nhưng vì không có ai chết theo nghĩa đen, nên nỗi đau của bạn bị xem nhẹ. Đây chính là điều khiến nhiều người phụ nữ sau ly hôn thấy mình lạc lõng: họ đau thật, mà lại thấy như mình không có quyền đau.
Vì sao bạn khóc cho một người bạn đã muốn rời đi
Có một câu hỏi làm nhiều chị trằn trọc: “Chính mình muốn ly hôn cơ mà. Chính mình biết ở lại là sai. Vậy sao mình vẫn khóc cho anh ta?”
Câu trả lời nằm ở cách trái tim con người gắn bó. Sự gắn bó không phân biệt tốt xấu. Bạn có thể gắn bó sâu sắc với một người ngay cả khi người đó làm bạn tổn thương, bởi vì trong nhiều năm, anh ta vẫn là nơi quen thuộc của bạn, là thói quen của bạn, là một phần trong bản đồ cuộc đời bạn. Khi mất đi, cái bạn khóc không hẳn là khóc cho con người thật của anh. Bạn khóc cho những gì đáng lẽ có thể có. Khóc cho cô gái năm xưa từng đứng trước bàn thờ tổ tiên với bao nhiêu hy vọng. Khóc cho một mái nhà mà bạn đã dồn cả thanh xuân để dựng.
Và nếu ngày bé bạn từng lớn lên trong một gia đình mà tình cảm luôn chông chênh, thì mất mát này còn chạm vào một vết cũ sâu hơn. Nó khơi lại cảm giác bị bỏ lại mà bạn từng biết từ tấm bé. Đó là lý do cú sụp đôi khi lớn hơn nhiều so với những gì cuộc hôn nhân này đáng phải nhận. Bạn không chỉ đang khóc cho hôm nay. Bạn đang khóc cho một chuỗi những lần chông chênh trong đời mình.
Quân Sư Nữ muốn bạn nhớ
Muốn HIỂU chính mình trước
Lối ra là đi qua, không phải đi vòng
Quân Sư Nữ sẽ không hứa với bạn rằng có một mẹo nào giúp bạn nhảy qua giai đoạn chùng xuống. Không có đâu. Cách duy nhất ra khỏi nỗi đau này là đi xuyên qua nó, chứ không phải đi vòng nó. Nhưng đi xuyên qua không có nghĩa là đi một mình trong bóng tối.
Bạn có thể bắt đầu bằng việc cho phép mình được buồn, thay vì đánh nhau với nỗi buồn. Bạn có thể gọi tên mình đang ở giai đoạn nào, để bớt hoảng khi nó ập tới. Bạn có thể tìm một người an toàn để kể, một người không vội bảo bạn “thôi vui lên”. Và bạn có thể nhớ rằng cái phiên bản mình sau tất cả những ngày này, không phải là một người phụ nữ đổ vỡ, mà là một người phụ nữ đã đi qua một tang lễ và vẫn còn đứng đây. Từng ngày một, bạn đang xây lại một cuộc đời là của riêng bạn.
Đọc thêm để đi sâu hơn
Sau ly hôn, bạn đang nuôi con bằng gì?
Có người nuôi con bằng sức, có người bằng tội lỗi, có người bằng cơn giận còn sót. Bài test 13 câu cho bạn thấy mình đang đứng ở đâu.
- 13 câu, chừng 5 phút, miễn phí
- Kết quả hiện ngay, không cần để lại email
Chưa có con thì làm bài dành cho người độc thân.
Bạn yêu sai vì mô thức tuổi thơ dẫn đường.
Khi bạn tỉnh, bạn không còn lặp lại nữa.”
Bài cùng chủ đề
Nhận bài mới từ Quân Sư Nữ
Nhập email để nhận bài mới từ Quân Sư Nữ. Sau khi gửi, hãy kiểm tra hộp thư để xác nhận email.







